P.H. VAN DEN HEUVEL
Turfschip 97
1186XD AMSTELVEEN
Tel. 020-6450745

Redactie Dagblad DE GELDERLANDER
Mercatorweg 28
6827DC ARNHEM

Burgemeester en Wethouders van de Gemeente ARNHEM
Postbus 9029
6800EL ARNHEM

Leden van de Gemeenteraad van ARNHEM
d.t.v. De Griffier van de Gemeente ARNHEM
Postbus 9029
6800EL ARNHEM

i.a.a.
Hoofdkantoor DE GELDERLANDER t.a.v. Hoofdredacteur Dhr. A. van Heiningen te NIJMEGEN
ERFGOEDVERENIGING HEEMSCHUT te AMSTERDAM
ERFGOEDVERENIGING HEEMSCHUT PC GELDERLAND
De VERENIGING STADSSCHOON TE ARNHEM
De Petitionaris Mevr.D.M. Giesbert te ARNHEM
RIJKSDIENST voor het CULUREEL ERFGOED te AMERSFOORT

 

Amstelveen: 09 juli 2014

Onderwerp: Publiciteit en informatieverstrekking m.b.t. AKU-Monument ARNHEM

 

L.S.

 

Me zeer betrokken voelend met alles wat in verband staat met COBRA en vooral met de kunstenaars die tot de COBRA-Groep behoren en derhalve ook met de plannen m.b.t. het AKU-Monument, nam ik o.a. met grote verbazing kennis van het artikel in het dagblad DE GELDERLANDER van 02 juli 2014: "Arnhem in gesprek over nieuwe plek voor AKU-fontein". Dit artikel doet vermoeden dat het hier gaat over een 'mogelijke' verplaatsing van dit monument en dat de wethouder m.b.t dit onderwerp heeft toegezegd de erven Brouwer (namens de architect van dit monument) en Tajiri (namens de beeldhouwer van het beeld) meer bij de plannen te betrekken. Dit artikel doet vermoeden dat een mogelijke verplaatsing ter discussie zou staan. Alle mij bekende informatie geeft echter aan dat de verplaatsing van dit monument een 'conditio sine qua non' is voor de realisering van het plan "Wederopbouw HBS Gele Rijdersplein". Als de verplaatsing van het monument niet doorgaat, bestaat het plan niet meer. De titel van dit plan geeft ook een niet juist beeld van de bedoelingen. Het gaat n.l. niet om de herbouw van de destijds gesloopte oude THORBECKE HBS maar om het bouwen van een flat voor jongerenhuisvesting c.a.. Om duidelijk te zijn. De erven Brouwer en Tajiri wijzen dit plan af. En zij niet alleen. Niet alleen bij een groot deel van de Arnhemse bevolking bestaan grote zorgen en verbazing over het verdwijnen van dit AKU-Monument. Dit mag blijken uit de petitie die op dit moment door velen - verspreid over heel Nederland- wordt getekend. Even wekt het artikel in het dagblad DE GELDERLANDER van 05 mei j.l. "Actievoerder kan onderuit zakken" van Marco Bouman, de indruk, dat er rust op dit front is en dat de plannen zijn stilgelegd. Niets blijkt minder waar. De Gemeentelijke trein met de ontwikkelaars c.s. dendert voort. De nieuwe Raad wordt over de plannen geïnformeerd met de folder "De Groene Fabriek – Arnhemse stadstuin voor wonen, werken en winkelen" (Colofon: City Centrum Arnhem, Zetta stichting voor maatschappelijk vastgoed, SAB Stedenbouwkundig adviesbureau Arnhem, Orke Management bv, Rejeko beheer bv, D&M architecten. Lay out folder SAB Arnhem.)

Ook in deze folder wordt niet ingegaan op het t.b.v. de realisering van deze plannen noodzakelijke verdwijnen van het AKU monument, de bezwaren van de bewoners, de door velen getekende landelijke petitie (http://reddeakufontein.petities.nl) , de bezwaren die ingebracht zijn door de Erfgoedvereniging Heemschut , en de " Vereniging Stadsschoon Arnhem".
Naar mijn beste weten worden of werden de huidige Raadsleden en de inwoners van Arnhem door de Gemeente over deze actualiteit niet voldoende geïnformeerd over of herinnerd aan bijvoorbeeld:

  • Dat in 2007 ten gevolge van een door gemeenteraad ingediende motie de AKU-fontein benoemd wordt tot Gemeentelijk Monument! (Niet alle Raadsleden weten dit nog.) Dat nu al, dit door de Raad bevorderde Monument dreigt te worden gesloopt of herplaatst mag dus merkwaardig worden genoemd. Uit het "Advies Haalbaarheid Wederopbouw HBS/Gele Rijdersplein, Bijlage 1, Zoeklocaties herplaatsing AKU-fontein en Kunstwerk", blijkt bovendien dat geen van de onderzochte locaties voor herplaatsing een voorkeur kan hebben. Opgemerkt wordt dat de erven Brouwer/Tajiri evenals alle instanties die bezwaren hebben tegen de sloop ook tegen verplaatsing zijn. Het Monument wordt uit zijn context gehaald.
  • Waarom de AKU dit monument aan Arnhem schonk en wat de culturele betekenis is van dit monument en waarom het op die plaats werd opgericht. Waarom de opdracht destijds werd gegeven aan de architect H. Brouwer en de Amerikaans/ Japanse kunstenaar Shinkichi Tajiri. Men realiseert zich naar mijn gevoel onvoldoende dat het AKU-Monument als een van de top monumenten wordt beschouwd van de wederopbouw in Nederland, ingebed in de architectuur vàn die wederopbouw. Bovendien is de beeldhouwer Shinkichi Tajiri WO II veteraan van het Amerikaanse leger. Ook die geschiedenis komt samen op het Gele Rijdersplein, de Liberationroute en het monument van naoorlogs Nederland.
  • Dat in 2013 door de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed de AKU-fontein wordt voorgedragen voor benoeming tot Rijksmonument uiteraard met omschrijving van redenen. Op welke wijze is dit gecommuniceerd met de bevolking? Waaruit blijkt dat de Gemeente trots is op deze voordracht?
  • Waar kan men aantreffen de motivatie van de Gemeente om het AKU-Monument/Fontein te slopen/ herplaatsen? Werd dit vooraf met de Gemeenteraad besproken?
  • Welke deskundigen heeft de Gemeente geraadpleegd om aan de Raad te kunnen motiveren dit Monument te slopen of te verplaatsen? Waar kan men deze documentatie aantreffen?
  • Op welke wijze is de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed door de Gemeente op de hoogte gesteld van haar plannen om het AKU monument te slopen/herplaatsen en op welke wijze heeft deze Raad daarop gereageerd? Zijn de leden van de Gemeenteraad m.b.t. deze activiteiten (vooraf) geïnformeerd?
  • Wat de reden is waarom de Gemeente dit Monument verwaarloost.
  • Op welke wijze en wanneer is de Gemeente met de plannen voor het Gele Rijdersplein gestart? Zijn er reeds goedgekeurde fondsen voor dit plan en wat zijn achtereenvolgens de besluiten van de Gemeenteraad m.b.t. dit plan? Is er een Bestemmingsplan?
  • Is er überhaupt een historisch overzicht van alle feiten m.b.t. Het AKU-Monument/Fontein en de bestuurlijke besluitvorming.

Voor een goede meningsvorming lijkt het mij van belang dat er een goede, gestructureerde en objectieve voorlichting wordt gestart en dat het besluitvormingsproces duidelijk wordt gecommuniceerd onder aangeving van waar de beroepsmogelijkheden liggen. Dit project ligt gevoeliger dan menigeen denkt. Voor mijn gevoel ligt hier een belangrijke taak en mogelijkheid voor het College en de Gemeenteraad om samen met de onafhankelijke Pers deze voorlichting goed op te zetten. Deze partijen zouden beiden het voortouw kunnen nemen. Het mes kan dan snijden aan vele kanten. De Raadsleden worden op zaken en gevoeligheden gewezen. Belangengroepen zoals o.a. " De Erfgoedvereniging Heemschut", "De Vereniging Stadsschoon", de initiatiefneemster van de petitie, de ondertekenaars en vooral ook alle andere inwoners van Arnhem en de rest van Nederland, zullen dat zeker waarderen en zich gewaardeerd voelen voor hun bijdragen aan de discussie die moeten leiden tot het al of niet realiseren van gemeentelijke plannen. Een meer zorgvuldige benadering van de Erven Brouwer/Tajiri zou een belangrijk gevolg kunnen zijn. Voor de Gelderlander en de overige pers is het dan ook eenvoudiger om op ad hoc geluiden van alle belanghebbende partijen adequaat te reageren.

Hartelijk dank voor de tijd die U hebt willen nemen om deze brief te lezen.

 

Met vriendelijke groet,

 

 

P.H. van den Heuvel.(Oud weth/ lb van Amstelveen van 1987-1998, Erevoorzitter COBRA MUSEUM voor MODERNE KUNST AMSTELVEEN)